Barak 1B, Nationaal Monument Kamp Vught, Vught

Documentatie restauratie en herbestemming Barak 1B (pdf 1.9Mb)

Nieuwsbrief Barak 1B (pdf 4.4Mb)


Na een zorgvuldige restauratie van Barak 1B, uitgevoerd volgens een plan van Wijnen Architctuur, is deze laatst overgebleven originele barak in Nederland niet langer in de deplorabele staat waarin die verkeerde. Met de restauratie is ervoor gezorgd dat de geschiedenis die de barak in de loop der jaren heeft gekend tastbaar wordt gemaakt. Nu zal zij worden ingericht als expositie- en workshopruimte als onderdeel van Nationaal Monument Kamp Vught.

Barak 1B
Barak 1B van Kamp Vught is de enige originele kampbarak in Nederland uit de Tweede Wereldoorlog die nog op de originele plek staat. De barak is gebouwd in de tweede helft van 1942 en had tijdens de Duitse bezetting een functie als ‘postbarak’. Na de bevrijding kreeg de barak een functie als onderdeel van het interneringskamp. Toen hier het Molukse woonoord Lunetten werd gevestigd deed de barak dienst als kerk. Hierna kwam het leeg te staan en raakte het langzaamaan in verval.

Plan van Aanpak
Deze historie is uitgangspunt geweest voor Wijnen Architectuur bij het ontwikkelen van een restauratieplan. Middels historisch onderzoek is in kaart gebracht hoe de barak eruit heeft gezien in de loop der tijd en wat daar nog van aanwezig is. Samen met een grondige opname van de vaak beroerde staat waarin het verkeerde is er een plan van aanpak gemaakt. Hierbij is zoveel mogelijk origineel materiaal geconserveerd en zijn de tekens van de tijd, waaronder de verplaatste en dichtgemetselde ramen, gehandhaafd. Daar waar noodzakelijk zijn technische ingrepen gedaan om het gebouw te behoeden voor verder verval en bruikbaar te maken voor een nieuwe functie.

Tastbare geschiedenis
In de loop der jaren is de indeling van de barak veranderd. De voorste ruimte waarin straks een expositie te zien zal zijn was ooit ingedeeld in een gang met daaraan vele kleine ruimtes. Op de plek waar de wanden hebben gestaan is de vloer gestraald. Op deze manier is de vroeger indeling inzichtelijk gemaakt.

Nieuwe ingrepen
Van het achterste gedeelte van Barak 1B waren de muren en het dak volledig ingestort. Om de integriteit van het nog aanwezige materiaal van de barak te waarborgen is er voor gekozen om dit gedeelte om een eigentijdse manier vorm te geven door het toepassen van een glazen kap in stalen profielen. Ook bij de vele houten spanten was het technisch noodzakelijk deze, gedeeltelijk, te herstellen. De nieuwe spanten wijken in kleur af van de oorspronkelijke. Op deze manier laat Wijnen Architectuur zien wat er nieuw is toegevoegd en daarmee laten zij tegelijk zien wat er origineel is.

Duurzaamheid
Om het behoud van Barak 1B voor de toekomst te waarborgen is het naast de grondige renovatie van belang te kijken naar de exploitatiekosten. Om te voorkomen dat met de alsmaar stijgende energieprijzen de energielasten te hoog worden is een zeer moderne installatie toegepast. Omdat de vloer vanwege technische redenen toch vervangen diende te worden is hier vloerverwarming in toegepast die wordt gevoed middels een WKO-installatie. Deze haalt warmte, en zomers koelte, uit de bodem waardoor geen gas hoeft te worden gebruikt. Deze installatie verbruikt voor het rondpompen wel elektriciteit. Om aan deze elektriciteitsvraag te voldoen zijn er in het glas van de nieuwe kap zonnecellen aangebracht. Op deze manier is er voor de verwarming en koeling die nodig is voor gebruik in de toekomst nauwelijks toegevoegde energie noodzakelijk.